Kademeli emeklilik düzenlemesi beklentisi milyonlarca vatandaşı yakından ilgilendirirken, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı, Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin bütçeye getirdiği mali yük nedeniyle kısa vadede yeni bir erken emeklilik reformunun planlar arasında olmadığını bildirdi. Bu durum, özellikle 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi olan ve yaş şartlarında esneklik talep eden “Emeklilikte Tarihe Takılanlar” (ETT) olarak adlandırılan kitlelerin beklentilerini etkiliyor.
Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal ve Hürriyet Gazetesi Yazarı Noyan Doğan gibi isimler konuyu değerlendirirken, kulislerde farklı prim günleri ve yaş sınırları içeren bir taslak modelin konuşulduğu belirtiliyor. Ancak resmi makamlarca henüz somut bir adım atılmış değil ve kademeli emeklilik yasalaşmış değil.
Kademeli Emeklilik Taleplerinin Arka Planı
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin ardından, sosyal güvenlik sisteminde benzer bir adaletsizlik algısıyla karşılaşan milyonlarca vatandaş, kademeli emeklilik bekliyor. Özellikle 8 Eylül 1999 tarihinden sonra sigorta girişi yapılan ve “Emeklilikte Tarihe Takılanlar” (ETT) olarak bilinen büyük kitle, yaş şartlarında esneklik sağlayacak yasal bir düzenlemenin hayata geçirilmesini talep ediyor. Bu kesim, EYT ile 38-40 yaşlarındaki kişilerin emekli olmasına rağmen, kendileri için sadece bir gün veya bir ay farkla emeklilik yaşının 17-20 yıl uzamasına adaletli bir çözüm getirilmesini istiyor.
Uzmanların Değerlendirmeleri ve Kulislerdeki Taslak Parametreler
Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal, kademeli emeklilik konusunun siyasilerin sırtını dönemeyeceği bir büyüklüğe ulaştığını ve 2000 yılı sonrası sigortalıların oluşturduğu seçmen kitlesinin mağduriyet algısının göz ardı edilemeyeceğini ifade etti. Kademeli Emeklilik Federasyonu ve uzmanlar tarafından üzerinde durulan, aktüeryal dengeyi sarsmayacak şekilde zamana yayılan bir modelin kulislerde konuşulduğu aktarılıyor.
- 8 Eylül 1999 ile Nisan 2008 arası sigorta girişi olanlar için temel talep, 7000 ila 7200 prim günü ile yaş şartının esnetilmesi yönünde.
- Gündemdeki taslakta yer alan yaş sınırları beklentileri ise şu şekilde özetleniyor:
- 2020 öncesi sigortalı olanlar için erkeklerde 47, kadınlarda 45 yaş sınırı.
- 2021 ve sonrasında işe girenler için ise kademeli olarak erkeklerde 48, kadınlarda 46 yaşından başlayarak 65 yaş tavanına doğru ilerleyen bir model öneriliyor.
Kademeli Emeklilik İçin Son Durum Ne?
Vatandaşların en çok merak ettiği "kademeli emeklilik yasalaştı mı?" sorusunun yanıtı şu an için olumsuzdur. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan yapılan son açıklamalarda, EYT düzenlemesinin bütçeye getirdiği yüksek mali yük nedeniyle yeni bir erken emeklilik reformunun kısa vadeli planlar arasında yer almadığı açıkça belirtildi. Bu nedenle, kademeli emeklilik bekleyen milyonlarca kişi için yasal bir düzenlemenin yakın zamanda meclis gündemine gelmesi beklenmiyor.