TBMM Adalet Komisyonu'ndan geçen 12. Yargı Paketi, kamuoyunda merakla beklenen genel af veya yeni infaz düzenlemesi beklentilerini karşılamayacak. Adalet Bakanı Akın Gürlek, hazırlanan metinde genel affa dair herhangi bir maddenin bulunmadığını ve pandemi döneminde izne çıkanları veya mevcut hükümlüleri kapsayacak yeni bir infaz düzenlemesinin şu an için masada olmadığını kesin bir dille açıkladı. Ancak paket, özellikle banka hesaplarını veya kredi kartlarını başkalarına kullandıran binlerce kişiyi ilgilendiren önemli bir değişikliği beraberinde getiriyor.
Teklifin en kritik maddesi, "IBAN kiralama" olarak bilinen ve dolandırıcılık suçlarına fiili yardım niteliğindeki eylemleri kapsıyor. Bu tür suçları işleyen kişiler, artık çete liderleriyle aynı kategoride değerlendirilmeyecek. Yeni düzenlemeyle birlikte hâkimler, bu fiilleri "suça fiili yardım" kapsamında değerlendirerek cezayı doğrudan yarı oranında indirebilecek. Bu değişiklik, özellikle yargı süreçlerinde olan ve mağduriyet yaşayan birçok sanık için önemli bir umut kapısı aralıyor.
IBAN Dolandırıcılığına Yeni Hukuki Yaklaşım
AK Parti milletvekillerinin komisyonda sunduğu son dakika önergesiyle pakete eklenen bu madde, banka hesabını veya kredi kartını başkasına kullandıran kişilerin hukuki durumunu kökten değiştiriyor. Adalet Bakanlığı Mevzuat Genel Müdürü Mehmet Ökmen, uygulamanın temel amacının "gerçek mağdurun zararını gidermek" olduğunu belirtti. Sistem şu şekilde işleyecek:
- Mahkeme, sanığa belirli bir süre içinde ihtarda bulunacak.
- Eğer mağdurun zararı 6 ay içinde eksiksiz olarak karşılanırsa, sanığa verilecek ceza iki yılın altına kadar düşürülebilecek.
- Bu durumda sanık, hapse girmek yerine Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) imkanından faydalanabilecek.
Yargı Süreçlerinde Beklenen Hızlanma ve Değişiklikler
12. Yargı Paketi'nin getirdiği yenilikler sadece ceza dosyalarını değil, hukuk mahkemelerindeki yargılama süreçlerini de etkileyecek. Yargıtay koridorlarında biriken temyiz dosyalarının yükünü hafifletmek amacıyla önemli bir adım atılıyor. Yasa Resmi Gazete'de yayımlandığı anda, temyiz sürecinde olan dolandırıcılık dosyaları doğrudan ilk derece mahkemelerine geri gönderilecek. Mağdurun zararını karşılayan sanıklar tahliye edilecekken, ödeme yapmayanlar için cezaevi yolu görünecek. Mağdurun parası cebine girmeden infaz erteleme kesinlikle yapılmayacak.
Hukuk mahkemelerindeki yargılamaların yıllarca sürmesinin önüne geçmek amacıyla da bir düzenleme getiriliyor. İki duruşma arasına konulabilecek en fazla süre 3 ay ile sınırlandırılacak. Ayrıca avukatların adliye adliye gezmesini engellemek ve yargılamaları hızlandırmak için, duruşmalara SEGBİS (Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi) ekranları üzerinden katılım imkanı yaygınlaştırılacak.
Paketin Diğer Önemli Maddeleri
12. Yargı Paketi, yukarıda belirtilen ana düzenlemelerin yanı sıra yargı sisteminde başka önemli değişiklikleri de içeriyor. Bu değişiklikler, hukuki süreçlerin daha etkin ve hızlı işlemesini hedefliyor:
- Miras kalan taşınmazların satış süreçleri kolaylaştırılıyor.
- Bilirkişi atamalarına ilişkin denetimler sıkılaştırılıyor, böylece uzman görüşlerinin güvenilirliği artırılıyor.
- Noterlerde dijital belge dönemi hızlandırılıyor, bu da işlemleri daha pratik hale getiriyor.
Teklifin yasalaşması için son aşama TBMM Genel Kurulu olacak. Milletvekillerinin önümüzdeki hafta itibarıyla paket maddeleri üzerinde görüşmelere başlaması bekleniyor.